Một ứng dụng web cài được như app là lối đi rất hợp với nhóm ít người: chỉ làm một bản mà chạy trên mọi điện thoại và máy tính, sửa lỗi xong là người dùng có ngay bản mới, không phải chờ kho ứng dụng duyệt. Cái giá phải trả là vài giới hạn trên iPhone, một số tính năng phần cứng khó dùng hơn, và người dùng cần được chỉ cách thêm ứng dụng vào màn hình chính.
Chào bạn, đây là Nhà Phát Minh. Tập này mình kể về một quyết định kỹ thuật nghe khô khan mà lại quyết định cả số phận của nhiều sản phẩm nhỏ, lấy ví dụ từ ngonngu.com, ứng dụng học ngoại ngữ chọn đi đường này ngay từ đầu.
Bài toán của nhóm nhỏ: ba nền tảng, ít người
Khi làm một ứng dụng, người ta thường nghĩ ngay tới hai bản: một cho điện thoại Android, một cho iPhone. Thêm một trang web cho người dùng máy tính là thành ba. Mỗi bản cần người làm, cần sửa lỗi riêng, cần cập nhật riêng.
Với một công ty lớn, chuyện đó bình thường. Với một nhóm vài người, nó có nghĩa là mọi tính năng mới phải làm ba lần, mọi lỗi phải sửa ba nơi. Nhóm nhỏ sẽ kiệt sức trước khi sản phẩm kịp tốt.
Còn một chuyện nữa: mỗi lần cập nhật bản trên kho ứng dụng, phải gửi đi chờ duyệt, rồi chờ người dùng bấm cập nhật. Một lỗi nghiêm trọng phát hiện buổi sáng có thể tồn tại trên máy người dùng nhiều ngày.
Ứng dụng web cài được như app ra đời để giải bài toán đó. Nó là một trang web, nhưng được làm để người dùng có thể thêm vào màn hình chính, mở toàn màn hình như một ứng dụng thật, và dùng được cả khi mạng chập chờn.
Nó hoạt động thế nào, nói cho người không làm kỹ thuật
Hãy hình dung trang web đi kèm một tấm danh thiếp nhỏ gửi cho điện thoại. Tấm danh thiếp nói: tên ứng dụng là gì, biểu tượng trông ra sao, màu chủ đạo là màu gì, mở ra thì hiện toàn màn hình. Điện thoại đọc tấm danh thiếp đó và cho phép người dùng đặt một biểu tượng lên màn hình chính.
Bên cạnh đó là một người giúp việc chạy ngầm trong trình duyệt. Nó cất sẵn những phần cần thiết của ứng dụng vào bộ nhớ máy. Lần sau mở ra, ứng dụng hiện lên ngay mà không cần tải lại từ đầu, và nếu mất mạng thì vẫn mở được những phần đã cất.
Với người dùng, trải nghiệm gần như một ứng dụng bình thường: bấm biểu tượng, mở ra, dùng. Họ không cần biết phía sau là một trang web.
Với người làm, chỉ có một bộ mã nguồn duy nhất cho mọi thiết bị. Sửa một chỗ, mọi người dùng có bản mới ở lần mở tiếp theo.
Vì sao ngonngu.com chọn con đường này
Với một ứng dụng học ngoại ngữ, khoảnh khắc quan trọng nhất là lần học đầu tiên. Một người thấy đường dẫn trên mạng xã hội, bấm vào, và nếu được học ngay một bài trong vài phút thì khả năng họ quay lại cao hơn nhiều so với khi bị yêu cầu vào kho ứng dụng, tải về, cài đặt, rồi mới bắt đầu.
Ngonngu.com vì vậy chạy ngay trên trình duyệt. Người học bấm là học. Ai thích thì thêm vào màn hình chính để mở nhanh mỗi ngày. Ứng dụng cũng có nhiều trang riêng theo từng thứ tiếng nhưng dùng chung một tài khoản, chuyện mà cách làm trên web xử lý khá tự nhiên.
Việc cập nhật tức thì cũng rất quý với một sản phẩm học. Phát hiện một câu mẫu sai, sửa xong là không người học nào phải học câu sai đó thêm lần nào.
Đó không phải lựa chọn duy nhất đúng. Nhưng với một nhóm làm nhiều thứ tiếng cùng lúc, đó là lựa chọn giúp họ dồn sức vào nội dung thay vì vào việc duy trì nhiều bản ứng dụng.
Những giới hạn phải nói thẳng
Con đường này có giá của nó, và người làm nên biết trước. Trên iPhone, trình duyệt có những quy định riêng. Một số tính năng như thông báo đẩy chỉ hoạt động khi người dùng đã thêm ứng dụng vào màn hình chính, và cách xử lý micro, bộ nhớ hay chạy ngầm khác với trên Android.
Người dùng nhiều khi không biết cách thêm ứng dụng web vào màn hình chính. Trên iPhone, thao tác nằm trong nút chia sẻ, khá khuất. Người làm phải chỉ dẫn bằng hình minh hoạ và chọn đúng lúc để nhắc, không nhắc ngay lần đầu vào khi người ta còn chưa biết ứng dụng có đáng giữ không.
Dữ liệu cất trong trình duyệt có thể bị xoá khi máy thiếu bộ nhớ hoặc người dùng dọn dẹp. Những thứ quan trọng như tiến độ học phải được lưu trên máy chủ, còn bộ nhớ máy chỉ để mở nhanh.
Và không có kho ứng dụng nghĩa là mất đi một kênh để người ta tìm thấy mình. Người làm phải tự lo chuyện được tìm thấy qua tìm kiếm, mạng xã hội và truyền miệng.
Khi nào nên, khi nào không nên đi đường này
Ứng dụng web cài được như app hợp nhất khi sản phẩm chủ yếu là nội dung và thao tác quen thuộc: học, đọc, đặt lịch, mua bán, quản lý công việc nhỏ. Hợp khi nhóm ít người, cần ra mắt nhanh và sửa nhanh.
Nó kém hợp hơn khi sản phẩm cần khai thác sâu phần cứng, như xử lý video nặng, trò chơi đồ hoạ lớn, kết nối liên tục với thiết bị ngoài, hay cần chạy ngầm liên tục. Khi đó, ứng dụng riêng cho từng nền tảng vẫn là lựa chọn chắc hơn.
Nhiều sản phẩm đi theo lộ trình hai bước: bắt đầu bằng ứng dụng web để thử ý tưởng và có người dùng thật, khi đã chắc chắn và có nguồn lực thì mới làm thêm bản ứng dụng riêng cho những tính năng cần thiết.
Chọn công nghệ cho sản phẩm đầu tay cũng như chọn giày cho chuyến đi xa: không phải đôi đẹp nhất, mà là đôi giúp mình đi được tới nơi.
Câu hỏi thường gặp
Ứng dụng web cài được như app khác ứng dụng tải từ kho thế nào?
Nó chạy bằng trình duyệt nhưng có thể thêm vào màn hình chính và mở toàn màn hình như app. Không cần tải từ kho, cập nhật tức thì, nhưng có một số giới hạn về phần cứng và thông báo.
Làm sao thêm ứng dụng web vào màn hình chính trên iPhone?
Mở trang bằng trình duyệt Safari, bấm nút chia sẻ, chọn thêm vào màn hình chính. Biểu tượng ứng dụng sẽ xuất hiện như một app bình thường.
Ứng dụng web có gửi thông báo được không?
Được trên nhiều thiết bị. Trên iPhone, thông báo thường chỉ hoạt động sau khi người dùng đã thêm ứng dụng vào màn hình chính và cho phép nhận thông báo.
Ứng dụng web có dùng được khi mất mạng không?
Có thể, nếu được làm để lưu sẵn những phần cần thiết vào bộ nhớ máy. Những việc cần dữ liệu mới vẫn phải chờ có mạng trở lại.
Nhóm nhỏ có nên bắt đầu bằng ứng dụng web không?
Thường là nên, nếu sản phẩm không đòi hỏi phần cứng đặc biệt. Một bản cho mọi thiết bị giúp ra mắt nhanh, sửa nhanh và dồn sức vào giá trị cốt lõi.
